Giao thông: Bức xúc lắm rồi!

10:34:11 12/03/2019

Thật ra, vấn đề giao thông khi nào cũng “nóng” (mỗi ngày có hàng chục người chết và bị thương), nhưng Quốc hội thỉnh thoảng mới có điều kiện quan tâm đến vấn đề này. Ngày 6/3, tại Hà Nội, Ủy ban Tư pháp của Quốc hội tổ chức Phiên giải trình về vấn đề này.





Tai nạn giao thông được xem là thảm họa ở Việt Nam. Ảnh Internet
                        
“Chỉ mặt” những vấn đề gây bức xúc
 
Trước hết, đó là tai nạn giao thông. Tai nạn giao thông được xem là thảm họa ở Việt Nam. Trong những năm gần đây, mỗi năm có hàng chục ngàn người thương vong. Người ta đau đớn trước hàng loạt những vụ giao thông nghiêm trọng làm chết nhiều người. Ấy thế nhưng, dựa vào những con số ảo (ý kiến của ông Nguyễn Sỹ Cương, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại nói), người ta vẫn nói rằng, tình hình tai nạn giao thông trong các năm 2017, 2018 đều giảm so với năm trước trên cả 3 tiêu chí (số vụ, số người chết, số người bị thương); Tai nạn giao thông đường bộ và đường sắt trong năm 2018 làm 8.190 người chết; 14.792 người bị thương.
 
Xin nói thẳng là tôi và nhiều người không tin số người chết vì tai nạn giao thông năm 2018 chỉ là 8.190 người. Vì sao vậy? Vì ông Khuất Việt Hùng (Phó Chủ tịch Ủy ban An toàn giao thông quốc gia) nói: “Thực tế số người chết vì tai nạn giao thông ở Việt Nam phải hơn 15.000 người mỗi năm”. Ông còn chỉ rõ: Năm 2015, con số chính thức người chết vì tai nạn giao thông là 8.700 người (dựa vào thống kê của cảnh sát giao thông), còn con số thống kê của Bộ Y tế là 15.386 người. Số người chết cũng không chính xác, chênh lệch tới gần 7.000 sinh mạng. Bức xúc lắm thay!
 
Ở đây còn một điều đau đớn nữa là nạn nhân là trẻ em đã gia tăng ở cả ba tiêu chí: số vụ, số trẻ chết và bị thương. Đơn cử, năm 2016, tỷ lệ thiệt mạng do tai nạn của học sinh cấp trung học phổ thông tại Hà Nội ở mức 7,39/100.000 học sinh. Con số này cao gấp 1,25 lần so với Campuchia; 2,73 lần Nhật Bản và 1,84 lần Hàn Quốc.
 
Bức xúc thứ hai là vấn đề BOT. Ở Việt Nam mọc lên quá nhiều trạm thú phí BOT, trong đó có những trạm đặt sai vị trí nhằm tận thu (điều này gây bức xúc cho những người không đi đường BOT vẫn phải trả tiền). Cần phải thấy được rằng, việc đặt các trạm thu phí BOT tràn lan đang gây ảnh hưởng xấu tới tình hình phát triển kinh tế - xã hội.
 
Theo thông tin từ Vụ Đối tác công - tư (Bộ GTVT), hiện cả nước có 88 trạm thu phí trên các tuyến quốc lộ, trong đó, Bộ Giao thông Vận tải quản lý 73 trạm, gồm 56 trạm đang thu, 17 trạm chưa thu thuộc các dự án đang đầu tư. UBND các tỉnh quản lý 15 trạm gồm 11 trạm đang thu, 4 trạm chưa thu thuộc các dự án đang đầu tư.
 
Lý do gây bức xúc rất nhiều
 
Lý do chính ở đây là sự quản lý lỏng lẻo, thậm chí có “bóng dáng” của lợi ích nhóm. Tại sao nhiều lái xe gây tai nạn chết nhiều người một cách vô lý (ở chỗ dừng đèn đỏ, đi bộ trên quốc lộ)? Ở đây hé lộ vấn đề: Nhiều lái xe nghiện ma túy, dạy lái xe qua quýt, cấp bằng tràn lan, kiểm định không nghiêm túc, xe vừa mới gây tai nạn chết người vẫn lưu hành… Cách quản lý lỏng lẻo cũng dẫn tới tình trạng người tham gia giao thông xem thường pháp luật, tùy tiện trong việc đi lại trên đường. Văn hóa giao thông kém là điều chúng ta nói mãi nhưng hình như không có bất cứ chuyển biến tốt nào.
 
Cũng cần phải nói về trách nhiệm của Bộ GTVT. Nhiều người có cảm giác “Tư lệnh ngành” (hiện tại là Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể) đã không nắm vững được các vấn đề ở tầm vĩ mô, chỉ đạo sai những việc cụ thể (ví dụ, gọi các trạm thu phí là “thu giá”); phát ngôn không chặt chẽ (ví dụ, đề nghị tất cả những người mất Giấy phép lái xe phải thi lại); thiếu dứt khoát trong xử lý vụ việc (cho phép đặt trạm thu phí không đúng vị trí, chưa thực hiện nghiêm việc thu phí tự động)… Tất cả những điều này khiến người dân nghi ngờ năng lực giải quyết tốt những vấn đề phức tạp của ngành giao thông vận tải.
 
Ngoài ra, còn một số lý do như dân trí ở vùng sâu, vùng xa thấp; một số cán bộ của các cơ quan chức năng yếu năng lực, kém phẩm chất đạo đức; hạ tầng cơ sở, phương tiện giao thông chưa đồng bộ.
 
 
Tai nạn giao thông đường bộ và đường sắt trong năm 2018 làm 8.190 người chết; 14.792 người bị thương. Ảnh Internet

Những giải pháp cụ thể để giải tỏa bức xúc
 
1. Cần minh bạch mọi thông tin liên quan đến giao thông: Cố gắng đưa ra con số chính xác về các vụ tai nạn và nạn nhân; Giải quyết rốt ráo những vụ việc nổi cộm trong việc dạy và cấp bằng lái xe (ví dụ, vụ có hàng chục người từ Tây Nguyên ra Hải Phòng học và thi lấy Giấy phép lái xe); Xử lý nghiêm những hành vi trái luật khi xảy ra tai nạn giao thông như “bắt vạ”;
 
2.  Tăng cường phạt “nguội”: Chi tiền lắp camera ở nhiều nơi để phạt “nguội”; Phạt “nguội” có nhiều cái lợi như người bị phạt không thể xin xỏ, phạt nguội có tính răn đe rất lớn khiến người điều khiển phương tiện giao thông tự giác thực hiện luật.
 
3. Cương quyết xử lý đúng luật tất cả các vụ tai nạn giao thông mà các bên liên quan không tự thỏa thuận được với nhau.
 
4. Giải quyết triệt để 17 trạm thu phí BOT đặt sai vị trí bằng hai cách: Đưa trạm về đúng vị trí hoặc Nhà nước (trung ương và địa phương) mua lại những dự án này.
 
5. Cương quyết thực hiện thu phí tự động vì điều này mang tới nhiều cái lợi như hạn chế ùn tắc; minh bạch hóa số tiền thu được hàng ngày, hàng tháng; tiết kiệm được nhân lực.
 
Những giải pháp trên là hoàn toàn khả thi vì chúng không quá khó khăn, phức tạp. Thực hiện tốt những giải pháp này không chỉ giải tỏa bức xúc cho người dân, mà còn đặt nền móng cho sự phát triển kinh tế - xã hội bền vững. Chúng ta nói hay, nói nhiều rồi (từ các thông tư, chỉ thị tới các cuộc hội thảo khoa học); bây giờ nên bắt tay vào làm kiên quyết. Chỉ có hành động mới giải quyết được vấn đề.

 


Hồ Bất Khuất/TC GĐ&TE


 

 

To Top
Mọi hành động sử dụng nội dung đăng tải trên Trang điện tử http://www.giadinhvatreem.vn/ phải được sự đồng ý bằng văn bản của Tạp chí Gia đình và trẻ em.