Phân biệt đối xử khiến trẻ bị tổn thương

17:57:49 07/11/2018

Cha mẹ, thầy cô, cộng đồng thường vô tình thực hiện các hành vi phân biệt đối xử trẻ, đặc biệt là về giới tính, tình trạng khuyết tật, năng lực, hoàn cảnh gia đình… Sự so sánh trẻ này với trẻ khác với mong muốn trẻ sẽ noi theo những tấm gương đó, hoặc vì tự ái, mà cố gắng hoàn thiện bản thân cho “bằng bạn bằng bè”, “bằng chị bằng em” không đem lại hiệu quả về mặt giáo dục mà ngược lại, sẽ khiến trẻ cảm thấy bị tổn thương, tạo ra tâm lý bực tức, giận dỗi, thậm chí là thù ghét cả người so sánh mình lẫn người được lấy ra làm hình mẫu để so sánh với mình.



Kiểu so sánh với ‘con nhà người ta’ làm trẻ tổn thương

Các đại biểu dự Hội thảo

Tại Đối thoại chính sách về “Bảo đảm quyền được bảo vệ của trẻ em khỏi các hình thức phân biệt đối xử” do Cục Trẻ em phối hợp với Trung tâm Nghiên cứu Quản lý và Phát triển bền vững (MSD) tổ chức chiều 7/11 tại Hà Nội, bà Nguyễn Thị Nga - Phó Cục trưởng Cục Trẻ em khẳng định, để bảo đảm quyền trẻ em đã có nhiều chính sách, quy định được ban hành. 

Cụ thể, Điều 16, Hiến pháp Việt Nam 2013 và Bộ luật Dân sự (sửa đổi) năm 2015 cũng cho thấy rõ rằng bình đẳng và không phân biệt đối xử là một trong những nguyên tắc cơ bản, quan trọng của pháp luật Việt Nam.

Điều 37 Hiến pháp 2013 quy định “Trẻ em được Nhà nước, gia đình và xã hội bảo vệ, chăm sóc và giáo dục; được tham gia vào các vấn đề về trẻ em. Nghiêm cấm xâm hại, hành hạ, ngược đãi, bỏ mặc, lạm dụng, bóc lột sức lao động và những hành vi khác vi phạm quyền trẻ em”.

Điều 27 Luật trẻ em 2016 quy định: “Trẻ em có quyền được bảo vệ dưới mọi hình thức để không bị bạo lực, bỏ rơi, bỏ mặc làm tổn hại đến sự phát triển toàn diện của trẻ em”… Điều 6 Luật Trẻ em năm 2016 nghiêm cấm hành vi “Kỳ thị, phân biệt đối xử với trẻ em vì đặc điểm cá nhân, hoàn cảnh gia đình, giới tính, dân tộc, quốc tịch, tín ngưỡng, tôn giáo của trẻ em”… Nếu vi phạm những quy định trên, tùy theo mức độ, người lớn có thể bị xử phạt hành chính đến truy cứu trách nhiệm hình sự. Rõ ràng về mặt chính sách đã khá đầy đủ nhưng trên thực tế trẻ vẫn luôn bị phân biệt đối xử ngay tại chính gia đình, nhà trường bởi chính bố, mẹ và các thầy cô. 
 
Cô giáo 'choáng' khi học sinh phát biểu: Có người 80 tuổi nhưng thực ra họ chết từ 15 - Ảnh 2
 
Cô Nguyễn Thu Huyền, chuyên viên tâm lý trường Nguyễn Siêu (Hà Nội).

Nói về những trải nghiệm về phân biệt đối xử đối với trẻ em, em Ngô Hoàng Thùy Linh (16 tuổi) chia sẻ: “Em thấy ở trường có phổ biến tình trạng phân biệt đối xử, các quy tác ngầm khác nhau. Em không hiểu tại sao các thầy cô giáo còn phân biệt, gọi các bạn là "cá biệt". Chỉ có người lớn gọi trẻ em như thế chứ chúng em không ai gọi bạn của mình là "cá biệt”. 
 
Bà Nguyễn Phương Linh, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Quản lý và Phát triển bền vững (MSD) cho biết, nghiên cứu về nhận thức của trẻ em về sự phân biệt đối xử tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh do MSD thực hiện năm 2018 chỉ ra rằng: Môi trường thiếu tin cậy, chia sẻ và hỗ trợ ở cả trong gia đình, nhà trường và ngoài xã hội theo mô tả của trẻ chính là những yếu tố tiêu tác động tiêu cực đến tình hình phân biệt đối xử với trẻ. Đó cũng chính là lý do khiến trẻ luôn chọn im lặng, không phản kháng khi bị phân biệt đối xử.

Cô Nguyễn Thu Huyền, chuyên viên tâm lý trường Nguyễn Siêu (Hà Nội) chia sẻ từ những kinh nghiệm thực tế khi tư vấn cho học sinh: Có những hành vi phân biệt đối xử trẻ em xuất phát từ thầy cô giáo và chính các em học sinh phân biệt đối xử nhau. Và không hiếm trường hợp, cha mẹ phân biệt giữa anh chị em trong gia đình. Điều này ảnh hưởng rất lớn đến trẻ. Vì sự phân biệt đối xử của bố mẹ nên các em phải sống vì suy nghĩ của người khác. Chính các em phải thốt lên rằng, thân thể này là của con nhưng suy nghĩ, lối sống này không phải là con nữa. "Để thay đổi sự phân biệt đối xử không thể chỉ dựa và chính sách mà người lớn cần chữa lành những “đứa trẻ” bên trong của chính mình. Bởi người lớn cũng đã từng là đứa trẻ nhưng vẫn chưa cảm nhận và quên đi những ám ảnh về sự phân biệt đối xử”, cô Huyền nói
 
Theo bà Lê Thị Khánh Vân, chuyên gia về trẻ em, việc tác động làm thay đổi môi trường xung quanh trẻ cùng những thay đổi trong nhận thức và hành vi của người lớn như thầy cô, cha mẹ và sự đồng hành của các nhóm tư vấn trường học với vai trò là người giúp đỡ cũng giúp cải thiện tình trạng phân biệt đối xử với trẻ. Do đó, cần phải có những chiến dịch hành động nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo vệ quyền trẻ em nói chung và bảo đảm quyền được bảo vệ khỏi các hình thức phân biệt đối xử nói riêng.
 
"Ngừng đánh con, Ngừng quát mắng con, Cùng con tìm giải pháp, Con là duy nhất, sao phải so sánh… là những hashtag nổi bật trong Chiến dịch “Lan tỏa yêu thương – Giáo dục không bạo lực” được thực hiện từ tháng 9 - 12/ 2018 với sự tài trợ của Tổ chức Cứu trợ trẻ em quốc tế, đồng thời cũng là những thông điệp, giải pháp hy vọng sẽ được lan tỏa. Cục Trẻ em mong muốn được phối hợp với các cơ quan nhà nước, nhà trường, các tổ chức xã hội, các cơ quan truyền thông để truyền thông, giáo dục cộng đồng tốt hơn nữa trong việc thực hiện và giám sát việc thực hiện quyền trẻ em, bảo vệ trẻ em khỏi các hình thức phân biệt đối xử. Qua đó, trẻ em sẽ được thực hiện đầy đủ các quyền của trẻ em", bà Nguyễn Thị Nga nói.
 

Thảo vân/ GĐTE


 

 

To Top
Mọi hành động sử dụng nội dung đăng tải trên Trang điện tử http://www.giadinhvatreem.vn/ phải được sự đồng ý bằng văn bản của Tạp chí Gia đình và trẻ em.