Bảo vệ quyền học tập cho trẻ em nhiễm và ảnh hưởng bởi HIV

15:48:40 14/09/2017

Một năm học mới đã bắt đầu, trẻ em bị nhiễm và bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS rất cần được đến trường học, được hòa nhập cộng đồng như những trẻ bình thường.





Không phân biệt đối xử và kì thị với trẻ bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS. Ảnh: KT


Trẻ nhiễm và bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS còn gặp khó khăn khi đến trường

Theo số liệu HIV/AIDS tại Việt Nam ngày 30/10/2016, do Cục phòng chống HIV/AIDS thuộc Bộ Y tế công bố, HIV đã xuất hiện ở hầu hết các xã, phường, thị trấn (80,3%). Tính đến cuối năm 2016, số trẻ bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS tại Việt Nam là 121.723 trẻ, trong đó trẻ em nhiễm HIV/AIDS là 6.800; trẻ bị ảnh hưởng trực tiếp bởi HIV/AIDS là 73.129; trẻ có nguy cơ nhiễm cao là 41.794; ước tính trẻ em trong độ tuổi đến trường có HIV chiếm khoảng hơn 10 ngàn trẻ.

Theo nghiên cứu “Đánh giá tình hình trẻ em mồ côi và dễ bị tổn thương do HIV/AIDS ở Việt Nam”, tỉ lệ trẻ sống chung với HIV không đến trường khoảng 36%. Cũng có nhiều em đã đi học, nhưng vì nhiều lí do lại bỏ học (53% nói do nghèo khổ). Khó khăn về tài chính, bị phân biệt, kì thị đối xử đã ảnh hưởng lớn tới việc học của trẻ sống chung với HIV. Nếu trẻ mồ côi sống với người thân, thì việc đóng học phí thường là gánh nặng của người chăm sóc trẻ.

Sự phân biệt, kì thị đối xử luôn xảy ra với bất cứ đứa trẻ nào phải sống chung với HIV/AIDS và điều đó diễn ra ngay tại trường học. Ở một số nơi, vẫn còn xuất hiện thái độ phân biệt, kì thị đối xử của ban giám hiệu, phụ huynh và học sinh với trẻ BAH bởi HIV/AIDS, và đây là rào cản khiến trẻ không thể đến lớp. Hiện Việt Nam chưa thống kê được con số chính xác các em nhiễm HIV được đi học chung cùng các bạn tại cộng đồng. Song, ở một số trường đã xảy ra tình trạng kỳ thị. Nếu biết trẻ nhiễm HIV, phụ huynh sẽ ngăn cản, không cho trẻ có HIV được đến trường học chung với con em mình. Em T có bố chết vì HIV/AIDS, lên 6 tuổi được mẹ cho đi học. Nhưng sau đó, có phụ huynh phát hiện T nhiễm HIV, đã vận động ban phụ huynh của trường kiến nghị hiệu trưởng phải cho bé nghỉ học thì mới cho con họ tới lớp. Trường hợp em S cha mẹ cũng mất vì căn bệnh thế kỉ, nhưng em may mắn không nhiễm HIV và ở với ông bà nội. Song hàng xóm vẫn sợ con của người bị AIDS, nên cấm con mình không được chơi với S. Đến tuổi đi học, mặc dù ông bà em đã xin nhiều nơi, song không trường nào dám nhận. Cuối cùng, họ phải đưa cháu về huyện đảo, nơi chưa ai biết gì về cha mẹ bé để bé được tới trường. Một người mẹ nhiễm HIV đau khổ tâm sự rằng, con chị qua 3 lần xét nghiệm cũng đều cho kết quả âm tính, để cho con được đến trường, chị đã phải qua một hành trình hết sức gian nan, vì biết con chị có mẹ nhiễm HIV, nhiều trường đã từ chối không nhận cháu.

Tại Trung tâm Giáo dục Lao động xã hội 2 (Hà Nội), nơi nuôi dưỡng và chăm sóc trẻ nhiễm HIV, nhiều em đã tới tuổi đi học. Thế nhưng, việc cho trẻ tới các trường học gần Trung tâm, để học chữ và vui chơi với trẻ cùng trang lứa là một điều hết sức khó khăn. Trung tâm đã phải mở lớp dạy các em ngay tại đây.
 



Được đến trường học tập như các bạn là niềm mơ ước của trẻ nhiễm HIV. Ảnh chỉ mang tính chất minh họa.


Cần bảo vệ quyền học tập cho trẻ bị ảnh hưởng bởi HIV    

Đến trường là mong ước cháy bỏng của trẻ nhiễm và bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS. Thời gian qua, các bộ, ngành, đặc biệt là Bộ LĐTBXH, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Y tế đã cùng với cấp ủy, chính quyền các địa phương triển khai có hiệu quả “Kế hoạch Hành động Quốc gia vì trẻ em bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS đến năm 2010 và tầm nhìn 2020” theo Quyết định số 84/QĐ-TTg ngày 4/6/2009 của Thủ tướng Chính phủ, quyền học tập của trẻ em bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS được thực hiện đầy đủ hơn.

Cụ thể, các bộ, ngành trung ương đã phối hợp cùng các tổ chức quốc tế đến từng địa phương có những “điểm nóng” để cùng lãnh đạo địa phương thảo luận, bàn giải pháp phòng ngừa, giảm thiểu kỳ thị và tạo mọi cơ hội, điều kiện để trẻ em được đến trường. Đồng thời, đã phối hợp tổ chức các hoạt động truyền thông trực tiếp như các buổi nói chuyện, hội thảo, ca nhạc và các diễn đàn lắng nghe tiếng nói của trẻ em bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS... Việc này đã có những tác động tới các bậc cha mẹ, các thầy cô giáo và lãnh đạo địa phương.

Tại tỉnh Thái Nguyên, Sở Giáo dục và Đào tạo đã tham mưu với các sở, ban, ngành, đoàn thể, các tổ chức xã hội cùng quan tâm đến công tác phòng chống HIV/AIDS trong trường học; đôn đốc thực hiện việc giảm kỳ thị và phân biệt đối xử với trẻ em bị ảnh hưởng bởi căn bệnh này. Ngành đã tổ chức các lớp tập huấn, truyền thông cho đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, công nhân viên có kiến thức đúng và đầy đủ về HIV/AIDS để có thể giải đáp những băn khoăn, thắc mắc của cha mẹ học sinh, cũng như tuyên truyền có hiệu quả việc giảm kỳ thị và phân biệt đối xử với trẻ em bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS.

Hiện nay, công tác truyền thông giáo dục về Luật và các kiến thức, kỹ năng phòng chống HIV/AIDS, các hoạt động thực hiện mục tiêu giảm kỳ thị và phân biệt đối xử với trẻ em bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS cũng đã được triển khai rộng khắp trên cả nước, đã giúp mọi người hiểu rõ bản chất vấn đề để vượt qua rào cản tâm lý. Song song với việc tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng, cần tuyên truyền ngay tại các buổi họp phụ huynh trong trường học, cho học sinh và bản thân các em nhiễm HIV về con đường lây nhiễm và cách phòng tránh HIV, cách chơi với bạn như thế nào để hai bên cùng được an toàn… Bên cạnh đó, việc khơi dậy lòng nhân ái, sự đùm bọc yêu thương đối với những trẻ em không may bị nhiễm HIV là điều quan trọng để nhận thức, hiểu biết của người dân về trẻ em và HIV/AIDS đầy đủ, rõ ràng hơn.

Việt Nam đã kí Công ước Quốc tế về Quyền trẻ em và ban hành Luật Phòng chống HIV/AIDS, theo đó, trẻ em có quyền được học hành và không bị phân biệt đối xử. Mọi hành vi gây cản trở quyền được học tập, quyền được hòa nhập và vui chơi giải trí của trẻ em nhiễm HIV là vi phạm pháp luật và cần được xử lý.


Chi Lan (GĐ&TE)


To Top
Mọi hành động sử dụng nội dung đăng tải trên Trang điện tử http://www.giadinhvatreem.vn/ phải được sự đồng ý bằng văn bản của Tạp chí Gia đình và trẻ em.