Chăm sóc sức khỏe người cao tuổi và một số vấn đề đặt ra

15:10:11 24/09/2017

Hiện nay, vấn đề chăm sóc sức khỏe người cao tuổi (NCT) đã được Đảng và Nhà nước ta quan tâm. Nhưng trong thực tế, NCT (nhất là những người già cô đơn, không nơi nương tựa) vẫn là đối tượng yếu thế, cần được sự quan tâm, chăm sóc và hỗ trợ từ cộng đồng.



 
Người cao tuổi cần được toàn xã hội quan tâm chăm sóc. Ảnh: KT
 
Tuổi thọ NCT tăng nhưng số năm sống khỏe mạnh còn thấp  
 
Theo số liệu của Bộ Y tế, Việt Nam hiện có hơn 10 triệu người cao tuổi, dự báo đến năm 2030, sẽ có gần 19 triệu và năm 2050 là hơn 28 triệu người. PGS.TS Phạm Lê Tuấn, Thứ trưởng Bộ Y tế cho biết, tốc độ già hóa dân số của Việt Nam được các nhà khoa học trong nước và quốc tế dự báo thuộc hàng nhanh nhất thế giới. Việt Nam chỉ mất khoảng 20-22 năm để chuyển từ giai đoạn già hóa dân số sang giai đoạn dân số già, và Việt Nam chính thức bước vào giai đoạn già hóa dân số năm 2011???. Vì thế, Việt Nam sẽ phải đối mặt với nhiều khó khăn và thách thức trong việc chăm sóc sức khỏe cho NCT.
 
Tuy tuổi thọ bình quân của người Việt Nam đã tăng cao (73 tuổi), nhưng gánh nặng bệnh tật của người Việt cũng cao, số năm sống khỏe mạnh lại khá thấp. Chỉ có khoảng 5% NCT của cả nước có sức khỏe tốt, còn lại 95% không khỏe mạnh và mang trong mình nhiều bệnh như: tăng huyết áp, viêm khớp, bệnh phổi - phế quản tắc nghẽn mạn tính, đái tháo đường, sa sút trí tuệ… (trung bình một NCT Việt Nam mắc ba bệnh). Bệnh tật ở NCT chủ yếu là không lây nhiễm và mạn tính, khiến cho chi phí chăm sóc sức khỏe ngày càng tăng cao. 
 
NCT Việt Nam 27,1% sống ở thành thị, ở nông thôn là 72,9%. Tình trạng NCT sống độc thân còn chiếm tỷ lệ khá cao và NCT còn có những yêu cầu về chăm sóc sức khỏe khác biệt và đặc thù hơn nhiều so với nhóm dân cư khác. Trong khi đó, hệ thống chăm sóc sức khỏe NCT của nước ta chưa thực sự đáp ứng những nhu cầu ngày càng tăng của đối tượng này. Những NCT này đang rất cần sự quan tâm, chăm sóc của cộng đồng, để đảm bảo được những nhu cầu thiết yếu trong cuộc sống.
 
 
 
 
Khám bệnh cho người cao tuổi ở một cơ sở y tế. Ảnh: KT
 
Cần có những ưu tiên chăm sóc sức khỏe cho NCT
 
Việt Nam còn gặp nhiều khó khăn trong công tác chăm sóc NCT nói chung và chăm sóc sức khỏe NCT nói riêng. Những thế hệ NCT Việt Nam đã có nhiều đóng góp trong bảo vệ và xây dựng đất nước. Chính vì vậy, Đảng và Nhà nước ta đã có nhiều chính sách, chế độ quan tâm, chăm lo đời sống vật chất, tinh thần của NCT thể hiện qua Hiến pháp, Luật Bảo vệ sức khỏe nhân dân, Pháp lệnh NCT… Thực hiện Nghị định số 67/2007/NĐ-CP về Chính sách trợ giúp các đối tượng bảo trợ xã hội, Bộ LĐTBXH đã phối hợp với các bộ, ngành liên quan ban hành Thông tư số 09/2007/TT - Bộ LĐTBXH hướng dẫn thực thi Nghị định, đồng thời chỉ đạo UBND các tỉnh, thành phố rà soát, thống kê và thực hiện chế độ trợ cấp cho các đối tượng bảo trợ xã hội, ưu tiên các cụ từ 85 tuổi trở lên không có lương hưu hoặc trợ cấp bảo hiểm xã hội được trợ cấp xã hội và cấp miễn phí thẻ bảo hiểm y tế. Như vậy, có khoảng 800.000 NCT được hưởng trợ cấp xã hội tại cộng đồng và nuôi dưỡng tại các cơ sở bảo trợ xã hội.  
 
Năm 2015, Thủ tướng Chính phủ cũng quyết định lấy tháng 10 hàng năm là “Tháng hành động vì NCT Việt Nam” nhằm làm chuyển biến nhận thức, trách nhiệm của các cấp ủy Đảng, chính quyền, các lực lượng xã hội tham gia sự nghiệp chăm sóc, phụng dưỡng và phát huy vai trò NCT và tổ chức tốt các hoạt động về NCT.
 
Vừa qua, Tổng cục Dân số, Kế hoạch hóa gia đình (DS - KHHGĐ) thuộc Bộ Y tế và Trung ương Hội NCT Việt Nam đã ký kết Kế hoạch phối hợp thực hiện chăm sóc sức khỏe NCT giai đoạn 2017-2020. Đề án Chăm sóc sức khỏe NCT giai đoạn 2017-2025, cũng được Bộ Y tế ban hành từ ngày 30/12/2016 trên toàn quốc. Trong đó, ưu tiên các tỉnh, thành phố có tỷ lệ cao về NCT, các tỉnh vùng khó khăn, vùng sâu, vùng xa, có tỷ lệ cao NCT gặp khó khăn, dân tộc thiểu số. Theo đó, UBND các tỉnh, thành phố sẽ chỉ đạo Sở Y tế (đầu mối là Chi cục DS - KHHGĐ) phối hợp với các sở, ngành liên quan xây dựng đề án/kế hoạch chăm sóc sức khỏe NCT của tỉnh nhằm cụ thể hóa các mục tiêu, giải pháp và nhiệm vụ phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của địa phương. Hiện đã có 17 tỉnh, thành phố xây dựng và trình phê duyệt đề án/kế hoạch hoạt động. Để giải quyết những thách thức về công tác chăm sóc NCT các ngành, các cấp và các địa phương cần nâng cao nhận thức về vấn đề già hóa dân số và lồng ghép, triển khai các hoạt động chăm sóc NCT vào các chương trình, chính sách phát triển kinh tế, xã hội của tỉnh, thành phố, đa dạng hóa và nâng cao chất lượng dịch vụ chăm sóc NCT. 
 
Hiện nay, công tác tổ chức các hoạt động chăm sóc sức khỏe cho NCT tại cộng đồng còn ít. Ở nhiều địa phương, các hoạt động này chủ yếu mang tính đơn lẻ, tự phát. Việc thành lập các câu lạc bộ NCT, câu lạc bộ dưỡng sinh… rất có ích cho sức khỏe của họ, song hình thức này còn nhiều hạn chế và bị chi phối bởi kinh phí hoạt động hạn hẹp và đối tượng tổ chức. Hơn nữa, công tác khám, chữa bệnh cho NCT vẫn chưa được quan tâm đúng mức, tình trạng các cụ phải tự bỏ tiền để khám chữa bệnh vẫn còn phổ biến, do vậy chi phí này đã, đang là một gánh nặng cho NCT và gia đình. Chính vì vậy, việc thành lập các trung tâm chăm sóc sức khỏe NCT để phục vụ nhu cầu được chăm sóc sức khỏe toàn diện, rèn luyện nâng cao sức khỏe về thể chất và tinh thần, khám phát hiện và điều trị bệnh kịp thời của NCT là rất cần thiết.
Trong năm 2017, Bộ Y tế đã giao chỉ tiêu cơ bản là 15% NCT được chăm sóc toàn diện, khám sức khỏe định kỳ và được điều trị khi ốm đau tại cơ sở y tế. Đồng thời, tăng thêm 10% NCT được khám sức khỏe định kỳ ít nhất một lần/năm. Tổng cục DS-KHHGĐ cần tiếp tục phối hợp với các đơn vị liên quan của Bộ Y tế và các bộ, ngành liên quan để triển khai Đề án trên và đôn đốc, kiểm tra, giám sát các hoạt động của Đề án từ Trung ương đến địa phương. 

PV/TC GĐ&TE


To Top
Mọi hành động sử dụng nội dung đăng tải trên Trang điện tử http://www.giadinhvatreem.vn/ phải được sự đồng ý bằng văn bản của Tạp chí Gia đình và trẻ em.